Zorg

Zorg aan besneden vrouwen en meisjes

Besnijdenis hangt samen met psychische klachten maar niet per definitie. Uit onderzoek (Vloeberghs et al., 2010) blijkt dat:

-

een derde van de vrouwen last heeft van depressieve klachten en angst;

-

een zesde van de vrouwen traumagerelateerde klachten heeft;

-

er sprake kan zijn van gevoelens als schaamte, boosheid en uitsluiting;

-

zwijgen meer vertrouwd en sociaal wenselijk is terwijl praten onzekerheid en/of spanning veroorzaakt.

In de relationele sfeer worden klachten genoemd in het seksueel verkeer (pijn bij het vrijen) en in de relatie met mannen.

Ernstige klachten worden verklaard door een combinatie van factoren. Een combinatie van infibulatie, levendige herinnering, migratie op oudere leeftijd, geringe opleiding en taalvaardigheid, en gebrekkige steun van de partner hangt samen met ernstige klachten.

Zoals ook al eerder genoemd is de kans op lichamelijke klachten en medische complicaties is bij vgv groot, zowel tijdens de ingreep als ook daarna. Bij infibulatie komen de meeste klachten voor.

Een JGZ-medewerker die betrokken is bij een meisje bij wie een vgv is uitgevoerd, zal navragen of er klachten zijn en zo nodig verwijzen naar lichamelijke of psychische hulpverlening of naar een seksuoloog. Ook is het belangrijk om voorlichting te geven over mogelijke klachten en waar dan hulp te krijgen is. Vrouwen die een besnijdenis hebben ondergaan kunnen gratis en anoniem met hun vragen op het spreekuur VGV (in meer dan 25 gemeenten) terecht en waar nodig zullen vrouwen verder worden verwezen naar de juiste hulpverlening.

Je kunt bij type III vertellen dat het mogelijk is om ‘open’ gemaakt te worden. Het meisje kan een brief meekrijgen waarin staat dat ze opengemaakt is om gezondheidsredenen. Dit om problemen te voorkomen bij het huwelijk en met andere vrouwen in de gemeenschap

Bij klachten en complicaties bij een meisje dat vgv heeft ondergaan, moet de relatie tussen haar klachten en vgv serieus geëxploreerd worden. Een vrouw is in het land van herkomst pas een goede vrouw als zij besneden is. In Nederland wordt zij gezien als verminkt. Een open houding is dan ook essentieel om ruimte te creëren voor een gesprek over de klachten en de gevolgen daarvan.

Naar traumatische ervaringen rondom de besnijdenis en eventueel traumatische (seksuele) ervaringen tijdens oorlog en vlucht wordt expliciet gevraagd. Bedenk wel dat de oorzaak van de psychische klachten multifactorieel kan zijn door meerdere traumatische ervaringen in het land van herkomst en ook door het vluchtverhaal zelf. Het analyseren van de psychische klachten is vaak moeilijk en is specialistisch werk.

Recente VGV

Bij een (jong) meisje met een recente VGV kan het in overleg met het Veilig Thuis nodig zijn eerst zorg te dragen voor opvang. Deze zal meestal in eerste instantie door een kinderarts plaatsvinden met ondersteuning van gynaecologen en andere specialisten.

Denk bij het gesprek na een recente VGV aan de volgende mogelijke factoren die van invloed kunnen zijn:

·

type VGV;

·

leeftijd waarop een meisjes besneden is;

·

omstandigheden waaronder een VGV is uitgevoerd: met of zonder verdoving, waar?;

·

wat is de kennis van het meisje en de ouders over het menselijke lichaam?;

·

overtuiging: hoe denkt het meisje zelf over besnijdenis?;

·

cultuur op zich: hoe gemakkelijk praten mensen erover?;

·

migratie naar landen waar besnijdenis verboden is;

·

middelengebruik (onder andere qat).

·

cultuur op zich: hoe gemakkelijk praten mensen erover?;

·

migratie naar landen waar besnijdenis verboden is;

·

middelengebruik (onder andere qat).

Dit onderdeel is een deel van het certificaat